Nieuws – De afschaffing van erfenisrechten op de gemeenschappelijke woning: wat zijn de consequenties?

13/09/2014 – Immovlan.be

Elk van de drie regio's streeft ernaar de fiscale lasten op de erfenis van een familiale woning - ten opzichte van andere goederen - te verzachten.

In Vlaanderen en Brussel bestaan er geen erfenisrechten meer op de gemeenschappelijke woning van een getrouwd stel of op dat van wettelijk samenwonende mensen (en zelfs op dat van samenwonende mensen in Vlaanderen). 
In Wallonië blijft het gedeelte van de gemeenschappelijke woning dat boven de 160.000 euro uitkomt nog steeds onderworpen aan onroerende voorheffing.

Wanneer één persoon van het stel komt te overlijden, kan de overlevende echtgenoot of legale partner profiteren van een vrijstelling van de successierechten op het vruchtgebruik dat hij erft. Hij blijft de volledige eigenaar van het gedeelte dat hij al in zijn bezit had. De kinderen en andere erfgenamen die het blote eigendom erven kunnen niet profiteren van deze vrijstelling.

Indien de overledene in de 5 jaar voorafgaande aan zijn overlijden zijn fiscale woonplaats in meer dan één regio had, worden de tarieven aangehouden van de regio waar zijn fiscale woonplaats het langst was tijdens die laatste 5 jaar. Weet wel dat de tarieven van de successierechten in België deel uitmaken van de duurste ter wereld (tot 80%!).

 

Is het verstandig maatregelen te treffen om de effecten van deze vrijstelling zo goed mogelijk te optimaliseren?

Er bestaat geen huwelijkscontract of testament waar het gaat over de residentiële gemeenschappelijke woning. Hierdoor is de vrijstelling vrij gelimiteerd, want in de meeste gevallen is de overlevende partner al oud en is de waarde van het vruchtgebruik laag.

Het wetboek van successierechten stelt de verwachtingswaarde van het vruchtgebruik op de volgende manier vast:

Leeftijd van de overlevende partner, de vruchtgebruiker Verwachte waarde van het vruchtgebruik
Tussen 65 en 70 jaar oud 32%
Tussen 70 en 75 jaar oud 24%
Tussen 75 en 80 jaar oud 16%
Ouder dan 80 jaar 8%

Het is mogelijk om het geërfde deel van de overlevende partner (die profiteert van de vrijstelling) te verhogen en de successielasten van de erfgenamen door middel van een huwelijkscontract of een testament te verlagen. Als we ervan uitgaan dat de overlevende geen financiële problemen heeft, hangt de strategie voornamelijk af van 2 factoren.


1) De eerste factor hangt samen met de vraag wat de overlevende met de woning wil doen: wil hij het verkopen? Er blijven wonen? Het als een donatie aan iemand nalaten?
2) De tweede factor hangt af van de situatie van het stel: is het een stel zonder kinderen, met enkel gemeenschappelijke kinderen of met kinderen uit verschillende relaties?

Overeenkomstig de situatie, kan een notaris of adviseur de beste strategie geven, zodat de belastingdruk tijdens een successie zo minimaal mogelijk wordt gehouden. 



Terug naar het nieuwsoverzicht